แสงเลเซอร์จากกล้อง Total Station อันตรายต่อผิวหนังหรือสิ่งก่อสร้างไหม

แสงเลเซอร์จากกล้อง Total Station อันตรายต่อผิวหนังหรือสิ่งก่อสร้างไหม
สำหรับคนที่ทำงานในวงการก่อสร้าง หรือแม้แต่ประชาชนทั่วไปที่เดินผ่านเขตก่อสร้างรถไฟฟ้า มักจะเคยเห็นช่างสำรวจตั้งกล้องตัวใหญ่ที่เรียกว่า กล้อง Total Station แล้วมีแสงเลเซอร์สีแดงจิ๋วๆ ยิงพุ่งออกมาส่องตามเสาไฟ ผนังตึก หรือพื้นถนน บางครั้งแสงนั้นบังเอิญว่อนมาโดนแขนหรือเสื้อผ้าของเรา จนทำให้เกิดความระแวงขึ้นมาว่า “เลเซอร์ตัวนี้มันอันตรายไหม? มันจะกัดผิวเราจนไหม้ หรือถ้ามันยิงแช่ที่ผนังตึกนานๆ โครงสร้างจะพังหรือเปล่า?”
วันนี้เรามาเจาะลึกความจริงเกี่ยวกับ "ประเภทของเลเซอร์ในงานสำรวจ" เพื่อให้ทุกคนสบายใจและเข้าใจหลักความปลอดภัยที่ถูกต้องกัน

1. แสงเลเซอร์จากกล้องสำรวจ แรงขนาดไหน?
เพื่อความเข้าใจที่ชัดเจน เราต้องรู้ก่อนว่าเลเซอร์ในโลกนี้ถูกแบ่งระดับความรุนแรง (Laser Classes) ตามมาตรฐานสากลออกเป็น 4 ระดับใหญ่ๆ (Class 1 ถึง Class 4)
สำหรับแสงเลเซอร์ที่ใช้ในกล้อง Total Station ส่วนใหญ่ (รวมถึงกล้องวัดระยะเลเซอร์แบบพกพา) จะจัดอยู่ใน Class 2 หรือ Class 3R เท่านั้น:
- Class 2 (กำลังไฟน้อยกว่า 1 มิลลิวัตต์): เป็นเลเซอร์กำลังต่ำมาก แสงสีแดงมองเห็นได้ด้วยตาเปล่า (เหมือนเลเซอร์พอยเตอร์ที่ใช้พรีเซนต์งาน)
- Class 3R (กำลังไฟ 1 - 5 มิลลิวัตต์): เป็นเลเซอร์ระดับปานกลาง ซึ่งเป็นระดับมาตรฐานที่กล้อง Total Station ใช้ในการยิงสะท้อนผนังเพื่อวัดระยะทางไกลๆ

2. อันตรายต่อ "ผิวหนัง" หรือไม่?
คำตอบคือ "ไม่อันตรายต่อผิวหนังเลย"
พลังงานไฟฟ้าเพียง 1-5 มิลลิวัตต์ของเลเซอร์ Class 2 หรือ 3R นั้น ต่ำเกินกว่าจะสร้างความร้อนจนทำให้ผิวหนังมนุษย์เกิดการไหม้ ร้อน หรือระคายเคืองได้ ต่อให้แสงเลเซอร์จากกล้องสำรวจจะยิงมาโดนผิวหนังของคุณแช่นานเป็นนาที คุณก็จะู่ไม่รู้สึกร้อน และไม่มีความเสี่ยงต่อการเกิดมะเร็งผิวหนังใดๆ ทั้งสิ้น เพราะมันไม่ใช่รังสีเอกซ์ (X-ray) หรือรังสีแกมมา มันเป็นเพียงคลื่นแสงความเข้มสูงธรรมดาค

3. อันตรายต่อ "สิ่งก่อสร้างและวัตถุ" ไหม?
คำตอบคือ "ไม่มีผลใดๆ ต่อสิ่งก่อสร้างอย่างเด็ดขาด"
โครงสร้างอาคาร ไม่ว่าจะเป็นคอนกรีต เสาเหล็ก ผนังอิฐ หลังคาสังกะสี หรือแม้แต่กระจกบานใหญ่ มีความทนทานต่อความร้อนและแสงแดดเมืองไทยที่แผดเผาทั้งวันในระดับมหาศาลอยู่แล้ว พลังงานอันน้อยนิดจากแสงเลเซอร์จิ๋วของกล้องสำรวจ ไม่สามารถทำให้เกิดปฏิกิริยาเคมี โครงสร้างโมเลกุลเปลี่ยน หรือเกิดการสะสมความร้อนจนคอนกรีตร้าวได้เลย ต่อให้ช่างสำรวจจะเปิดกล้องยิงเลเซอร์แช่ไว้ที่จุดเดิมข้ามวันข้ามคืน ผนังตึกตรงนั้นก็ยังปลอดภัย 100% 

4. "กฎเหล็ก" ข้อเดียวที่อันตรายที่สุด: ห้ามเข้าตา!
แม้เลเซอร์ของกล้อง Total Station จะเป็นมิตรต่อผิวหนังและตึกรามบ้านช่อง แต่มีอวัยวะเดียวในร่างกายที่ "ห้ามปะทะตรงๆ" เด็ดขาด นั่นคือ "ดวงตา" 

อันตรายต่อดวงตา: หากดวงตาของเรามองสวนแสงเลเซอร์ Class 3R เข้ามาตรงๆ แสงเข้มข้นจะพุ่งผ่านเลนส์ตาเข้าไปรวมแสงและเผาไหม้ "จุดรับภาพของจอประสาทตา (Retina)" ทันที ซึ่งอาจทำให้ตาพร่ามัว เกิดจุดบอดมืดตรงกลางสายตาชั่วคราว หรือหากจ้องนานๆ อาจส่งผลให้ตาบอดถาวรได้ 

อันตรายทวีคูณสำหรับช่างสำรวจ: สิ่งที่อันตรายที่สุดคือการ "ใช้กล้องส่องตาอีกตัว (เช่น กล้องระดับ หรือกล้องส่องทางไกล) ส่องสวนทิศทางที่เลเซอร์ยิงมา" เพราะเลนส์ขยายจากกล้องตัวที่สองจะทำหน้าที่เหมือนแว่นขยายรวมแสงเลเซอร์ให้แรงขึ้นนับสิบเท่า พุ่งเข้าตาช่างสำรวจจนตาบอดได้ในเสี้ยววินาที

บทสรุปและแนวทางปฏิบัติหน้างาน
สบายใจได้ แสงเลเซอร์สีแดงจากกล้อง Total Station ไม่มีความน่ากลัวต่อผิวหนังมนุษย์ และไม่สามารถทำลายสิ่งก่อสร้างใดๆ ได้เลย แต่เพื่อความปลอดภัยสูงสุดในการทำงานสนาม พี่ๆ ช่างสำรวจควรปฏิบัติตามหลักสากล คือ "หลีกเลี่ยงการยิงเลเซอร์ Reflectorless ในระดับสายตาคน" หากต้องยิงวัดระยะข้ามถนนหรือในพื้นที่ชุมชน ควรปรับมุมกล้องให้สูงเหนือหัวคนเดินผ่าน หรือติดป้ายเตือน และสำหรับคนทั่วไป เมื่อเห็นแสงเลเซอร์สีแดงว่อนอยู่หน้างาน สิ่งที่ต้องทำมีเพียงข้อเดียวคือ “อย่าหันหน้าไปจ้องมองหาต้นตอของแสงนั้นตรงๆ” เท่านี้ก็ปลอดภัยหายห่วงแล้ว