วิธีวางผังอาคารสี่เหลี่ยมผืนผ้าให้ได้มุมฉาก 90 องศาเป๊ะๆ

 วิธีวางผังอาคารสี่เหลี่ยมผืนผ้าให้ได้มุมฉาก 90 องศาเป๊ะๆ
การวางผังอาคารให้ได้มุมฉาก 90 องศาอย่างแม่นยำ ถือเป็นหัวใจสำคัญที่สุดในขั้นตอนการเริ่มต้นก่อสร้าง เพราะหากฐานรากหรือผังอาคาร "เบี้ยว" หรือ "ล้มฉาก" แม้เพียงเล็กน้อย จะส่งผลกระทบเป็นโดมิโนไปยังโครงสร้างด้านบน ทั้งงานก่ออิฐ มุงหลังคา และการปูกระเบื้องที่จะบิดเบี้ยวตามไปด้วย วิธีที่ช่างก่อสร้างมืออาชีพนิยมใช้และแม่นยำที่สุดโดยไม่ต้องพึ่งพากล้องสำรวจราคาแพง คือ "ทฤษฎีสามเหลี่ยม 3-4-5" (Pythagorean Theorem) ซึ่งเป็นหลักการทางคณิตศาสตร์ที่ทำได้ง่ายและเห็นผลจริง

อุปกรณ์ที่ต้องเตรียม
เทปตลับเมตรคุณภาพดี (สายวัดต้องไม่ยืดหยุ่น)
เชือกเอ็นสำหรับขึงแนว
ไม้หลัก (สำหรับตอกยึดแนว) และค้อน
ปากกาเคมี หรือตะปูสำหรับทำเครื่องหมาย

ขั้นตอนการวางผังให้ได้ฉาก 90 องศาเป๊ะๆ
1. กำหนดแนวอ้างอิงหลัก (เส้นแรก)หาแนวอ้างอิงหลักของอาคาร (เช่น แนวขนานกับถนน หรือแนวเขตที่ดิน) ตอกหมุดหลักตัวที่ 1 และ 2 จากนั้นขึงเชือกเอ็นให้ตึง เส้นนี้เราจะเรียกว่า "แนวเส้นฐาน A"

2. ขึงเชือกแนวตั้งฉาก (เส้นที่สอง) ตอกหมุดหลักเพื่อขึงเชือกเอ็นเส้นที่สองตัดกับแนวเส้นฐาน A (สมมติให้จุดตัดคือ จุด X) ให้ทำมุมตั้งฉากด้วยสายตาคร่าวๆ ไปก่อน

3. ใช้สูตร 3-4-5 จับฉาก นี่คือขั้นตอนสำคัญที่จะทำให้ได้มุม 90 องศาที่แม่นยำ:
วัดระยะ 3 เมตร: จากจุดตัด X ให้วัดระยะไปตามแนวเส้นฐาน A เป็นระยะทาง 3.00 เมตร แล้วทำเครื่องหมายไว้ (จุดที่ 1)
วัดระยะ 4 เมตร: จากจุดตัด X ให้วัดระยะไปตามเชือกแนวตั้งฉากเส้นที่สอง เป็นระยะทาง 4.00 เมตร แล้วทำเครื่องหมายไว้ (จุดที่ 2)
ปรับให้ได้ระยะ 5 เมตร: ใช้ตลับเมตรวัดระยะทะแยงมุมระหว่าง จุดที่ 1 และ จุดที่ 2
ถ้าขยับเชือกเส้นที่สองจนกระทั่งระยะทะแยงมุมได้ 5.00 เมตร เป๊ะๆ แสดงว่ามุมที่จุดตัด X จะกลายเป็น มุมฉาก 90 องศา ทันที
เคล็ดลับ: หากหน้างานมีพื้นที่กว้าง สามารถขยายสัดส่วนเป็น 6-8-10 หรือ 9-12-15 เมตร เพื่อความละเอียดและแม่นยำที่สูงขึ้นได้ครับ

วิธีเช็กความชัวร์: "การวัดทะแยงมุม (Diagonal Check)"
หลังจากที่วางผังครบเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้าครบทั้ง 4 ด้านแล้ว ห้ามข้ามขั้นตอนการเช็กความสมมาตรเด็ดขาด

กฎเหล็กสี่เหลี่ยมผืนผ้า: ให้ใช้ตลับเมตรวัดแนวทะแยงจากมุมหนึ่งไปสู่อีกมุมหนึ่งทั้งสองฝั่ง (เป็นรูปกากบาท) ค่าที่ได้จากทั้งสองแนวต้องเท่ากันเป๊ะๆ (เช่น แนวทะแยงฝั่งซ้ายได้ 14.14 เมตร ฝั่งขวาก็ต้องได้ 14.14 เมตร) หากไม่เท่ากัน ให้ขยับปรับแนวเชือกจนกว่าจะเท่ากัน
ทริคเล็กๆ น้อยๆ เพื่อความเป๊ะ

ระดับของเชือกต้องเท่ากัน: ในขณะวัด ระยะเชือกเอ็นไม่ควรหย่อน หรืออยู่สูงต่ำกว่ากันมากเกินไป เพราะจะทำให้ระยะคลาดเคลื่อน

ทำผังนั่งร้าน (Batter Boards): แทนที่จะตอกหมุดบนพื้นดินโดยตรง ควรทำผังนั่งร้านไม้รอบบริเวณอาคาร เพื่อขึงเชือกเอ็นให้อยู่ในระดับคงที่และไม่คลาดเคลื่อนง่ายเวลามีคนเดินสะดุด
เพียงเท่านี้ คุณก็จะได้ผังอาคารสี่เหลี่ยมผืนผ้าที่ได้ฉาก 90 องศาเป๊ะๆ พร้อมสำหรับการขุดถังซากและเทฐานรากอย่างมั่นใจแล้ว