วิธีปรับแก้เส้นเล็งกล้องระดับเมื่อทำ Two-Peg Test ไม่ผ่าน
อัปเดตล่าสุด: 2026-08-10 · 176 ผู้เข้าชม
วิธีปรับแก้เส้นเล็งกล้องระดับเมื่อทำ Two-Peg Test ไม่ผ่าน
เมื่อทำ Two-Peg Test แล้วพบค่าความคลาดเคลื่อนแนวสายตา (Collimation Error) เกินเกณฑ์มาตรฐาน (ส่วนใหญ่ยอมรับได้ไม่เกิน ±3 mm. ที่ระยะ 30 m.) แสดงว่า เส้นสายหยากเอียงขึ้นหรือเอียงลงจากระนาบระดับจริง สามารถปรับแก้ได้ด้วยตนเองตามขั้นตอนต่อไปนี้
1. คำนวณค่าอ่านที่ถูกต้องบนไม้สต๊าฟ A (acorrect)
ใช้ข้อมูลจากการทำ Two-Peg Test ในสถานีที่ 2 (กล้องตั้งใกล้หมุด B)
acorrect = b2 + ΔHจริง
- b2 : ค่าอ่านไม้สต๊าฟ B (ตำแหน่งกล้องอยู่ใกล้ B มาก ค่าจึงแม่นยำถือเป็นจริง)
- ΔHจริง : ผลต่างระดับที่ถูกต้องแท้จริง (คำนวณได้จากการตั้งกล้องกึ่งกลาง C1)
2. ขั้นตอนปรับแก้สกรูกระจกเส้นสายหยาก
1. เล็งกล้องไปที่ไม้สต๊าฟ A : ใช้ตำแหน่งตั้งกล้องใกล้ B (C2)
- ส่องกล้องไปที่ไม้สต๊าฟ A จะเห็นค่าอ่านปัจจุบัน a2 ที่ยังเอียงคลาดเคลื่อนอยู่
2. เปิดฝาครอบสกรูกระจกเส้นเล็ง : หมุนเกลียวถอดฝาครอบหลังเลนส์ตา
- ถอดฝาครอบฝั่งเลนส์ตา (Eyepiece Cover) ออก จะพบสกรูปรับเส้นเล็งหัวเล็กสำหรับปรับระนาบ
3. หมุนสกรูกระจกเส้นสายหยาก : ใช้เข็มปรับตั้ง (Adjusting Pin)
- คลายและไขสกรูปรับแนวตั้ง (บน-ล่าง) ช้าๆ ทีละนิด เพื่อเลื่อนสายหยากแนวนอนให้ขยับไป ทับตรงกับค่า acorrect ที่คำนวณไว้
- ต้องการขยับลง : คลายสกรูล่าง แล้วไขสกรูบน
- ต้องการขยับขึ้น : คลายสกรูบน แล้วไขสกรูล่าง
4. ทำ Two-Peg Test ซ้ำเพื่อยืนยัน : ส่องทดสอบอีกครั้งจนกว่าค่าตรง
- ย้ายกล้องกลับไปตั้งกึ่งกลางเพื่อทดสอบ Two-Peg Test ซ้ำ จนกว่าค่าผลต่างระดับจะตรงกันหรือคลาดเคลื่อนไม่เกิน ±1-2 mm.
ข้อควรระวังหน้างาน
- ปรับทีละนิดอย่างเบามือ : หมุนสกรูทีละนิด ( 1/8 ถึง 1/4 รอบ) การไขฝืนตึงมือเกินไปอาจทำให้เกลียวรูดหรือกระจกเส้นเล็งแตกได้
- ห้ามปรับสกรูแนวข้าง : ปรับเฉพาะสกรูบน-ล่างเท่านั้น เพื่อไม่ให้แนวเส้นสายหยากแนวดิ่งเสีย
- กรณีต้องส่งศูนย์ Calibrate : หากปรับจนสุดเกลียวแล้วสายหยากยังขยับไม่ถึง หรือระบบลูกตุ้มชดเชยภายใน (Compensator) ค้างไม่คืนตัว ต้องนำส่งศูนย์ซ่อมเครื่องมือสำรวจ