วิธีเช็กกล้องระดับเพี้ยนไหม? ควรส่งซ่อมหรือสอบเทียบเมื่อไหร่?

กล้องระดับเป็นหัวใจของงานสำรวจ หากเพี้ยนจะส่งผลต่อความแม่นยำของงานอย่างมาก การรู้สัญญาณและวิธีตรวจสอบจึงเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับช่างทุกคน

วิธีเช็ก กล้องระดับเพี้ยน ด้วยตนเอง (Field Check)

วิธีที่นิยมคือ "การทดสอบความแม่นยำด้วยการถ่ายกลับ (Two Peg Test)"

ขั้นตอน:

1. ตั้งกล้องครั้งแรก: ตั้งกล้องระดับกลางระหว่างจุด A และ B (ห่างกัน 3050 เมตร) อ่านค่าไม้สต๊าฟที่ A (A) และ B (B).
2. ย้ายกล้อง: ย้ายกล้องไปตั้งใกล้จุด A (หรือ B) ที่สุด โดยยังมองเห็นทั้งสองจุดได้ จากนั้นอ่านค่าใหม่ที่ A (A) และ B (B)
3. คำนวณ:
   • ความต่างระดับจริง = A - B
   • ความต่างระดับเมื่อกล้องอยู่ใกล้ = A - B
   • ผลต่าง (ความคลาดเคลื่อน) = |(A - B) - (A - B)|

เกณฑ์: ถ้าผลต่างเกิน ±3 มม. ต่อระยะ 30 เมตร แสดงว่ากล้องเริ่มเพี้ยนและควรสอบเทียบ

นอกจาก Field Check แล้ว สังเกตจาก:

• วัดค่าความสูงซ้ำแล้วไม่ตรง: อาจมีปัญหาที่ระบบปรับระดับอัตโนมัติ (Compensator)
• ภาพไม่ชัด หรือโฟกัสแล้วหลุดบ่อย: เลนส์หรือสายใยภายในอาจคลายตัว
• ฟองกลมปรับไม่ตรงศูนย์: อาจมีปัญหาที่ฐานกล้องหรือฟองกลมเบี้ยว
• วัดแล้วค่าระดับผิดแบบต่อเนื่อง: ควรส่งสอบเทียบอย่างจริงจัง

แนวทางหลังตรวจพบปัญหา: ควรส่งซ่อมหรือสอบเทียบ?

• เพี้ยนเล็กน้อย: ส่ง สอบเทียบ (Calibration) ที่ศูนย์บริการ (แนะนำ 6 เดือน - 1 ปี/ครั้ง).
• เพี้ยนชัดเจนหรือใช้วัดงานสำคัญ: ห้ามใช้งานต่อ จนกว่าจะสอบเทียบหรือซ่อมแซมโดยผู้เชี่ยวชาญ.
• ชิ้นส่วนเสียหาย (เช่น โฟกัสหลวม, สายใยหลุด): ส่งศูนย์บริการเพื่อ เปลี่ยนอะไหล่และปรับตั้งศูนย์.

คำแนะนำเพิ่มเติม:

• ตรวจสอบกล้องก่อนเริ่มงานใหญ่ทุกครั้ง.
• บันทึกค่าถ่ายระดับย้อนหลัง เพื่อติดตามความคลาดเคลื่อน
• หลีกเลี่ยงการตกกระแทก หรือวางกล้องในที่ร้อน/ชื้นจัด
• สอบเทียบ6เดือน/ครั้งหรืออย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง

การดูแลและตรวจสอบกล้องระดับอย่างสม่ำเสมอช่วยให้งานสำรวจของคุณแม่นยำและลดข้อผิดพลาด