การชดเชยความโค้งของโลกและการหักเห ต้องคิดไหมในงานระดับ?

เวลาช่างสำรวจหรือช่างก่อสร้างทำงานวัดระดับด้วยกล้อง Auto Level หรือกล้องวัดระดับชนิดอื่นๆ มักได้ยินคำถามว่า ต้องคิดค่าชดเชยความโค้งของโลกและการหักเหของแสงหรือไม่? เพราะปัจจัยเหล่านี้ส่งผลกับแนวเล็งในระยะไกล ซึ่งอาจทำให้ค่าที่วัดได้เพี้ยนไปเล็กน้อย

ความโค้งของโลกคืออะไร?

โลกมีลักษณะโค้งเหมือนลูกบอล เมื่อเราเล็งกล้องไปในแนวเส้นตรง ระดับของเป้าหมายที่อยู่ไกลจะดูต่ำกว่าความเป็นจริง โดยทั่วไป ระดับจะเพี้ยนไปประมาณ 7.85 ซม. ต่อระยะทาง 1 กม.

การหักเหของแสงคืออะไร?

แสงที่เล็งผ่านบรรยากาศไม่ได้เป็นเส้นตรงเสมอไป แต่จะโค้งลงเล็กน้อยเพราะชั้นอากาศหนาแน่นต่างกัน การหักเหนี้ทำให้ค่าความโค้งของโลกดูเหมือนน้อยลง โดยทั่วไป การหักเหจะชดเชยความโค้งของโลกได้ราว 1/7

แล้วต้องคิดชดเชยไหม?

• ถ้างานวัดระดับมีระยะไม่เกิน 100 150 เมตร เช่น งานอาคาร บ้าน ถนนระยะสั้น ไม่จำเป็นต้องชดเชย
• ถ้าเป็นงานสำรวจระยะยาว เช่น ถนนยาวหลายกิโลเมตร เขื่อน หรือสนามบิน ควรคำนึงถึงการชดเชย
• วิธีแก้ง่ายๆ คือใช้ Two-Peg Test และการวัดแบบสมดุล (ตั้งกล้องให้ระยะเล็งหน้า-หลังใกล้เคียงกัน)

สรุป

การชดเชยความโค้งของโลกและการหักเห มีผลจริงแต่ไม่ใช่ทุกงานต้องสนใจ งานระยะสั้น ไม่ต้องคิด งานระยะยาวหลายกิโลเมตร ควรคิด ดังนั้นช่างสำรวจควรเข้าใจหลักการ และเลือกวิธีที่เหมาะสมกับลักษณะงานแต่ละประเภทครับ

ยินดีให้คำปรึกษาแนะนำ กล้องระดับ กล้องวัดมุม กล้องประมวลผลรวม และบริการหลังการขาย : บริษัท พี นัมเบอร์วัน อินสตรูเม้นท์ จำกัด